Έχουμε διαβάσει 2998 βιβλία

ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΠΕΝΘΟΥΣ

05.12.2012
facebook email
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΠΕΝΘΟΥΣ
Εκδοτικός Οίκος
ΠΑΤΑΚΗΣ
Συγγραφέας
Μετάφραση
Κατερίνα Σχινά
Κατηγορία
ISBN
978-960-16-3820-1
Σελίδες
278

«Από εδώ και πέρα θα είμαι για πάντα εγώ η ίδια μου η μητέρα»

Με σύντομες σημειώσεις που αρχίζουν από την ημερομηνία θανάτου της μητέρας του, την 26η Οκτωβρίου 1977, και τελειώνουν στις 15 Ιουνίου 1979, ο Ρολάν Μπαρτ εκτυλίσσει το ημερολόγιο της απώλειας της αγαπημένης, αποκαλύπτοντας μαζί και ένα τμήμα του εαυτού του που πλάστηκε από εκείνη. Στην πραγματικότητα, με την παραπάνω δήλωσή του, την «ανασταίνει» ήδη μεταβολίζοντάς την σε κάθε κύτταρο του.

Ψυχώ; Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κανείς. Όμως, όχι. Το πένθος του εκφράζεται σε συμφωνία με την κλασική περιγραφή του Φρόιντ, με μερικές ιδιαιτερότητες, όμως, που ανήκουν στο σημειολόγο Μπαρτ. Για την ποιητικότητα παραθέτω: «Η θλίψη σαν πέτρα…(στο λαιμό μου, στο βάθος του εαυτού μου)». Και ύστερα η υποψία ότι μπορεί να αρχίσει το «ξεπέρασμα»: «Να βλέπεις με φρίκη πόσο πιθανή είναι η στιγμή που η ανάμνηση των λέξεων που μου έλεγε δε θα με κάνει πια να κλαίω».

Σαν μια συλλογή από αυτοβιογραφικά χαϊκού, ο Μπαρτ «αποκαλύπτει», χωρίς να το επιδιώκει, τις αξίες που του εμφύσησε η ανατροφή του αλλά και η συμβίωσή του, εφ’ όρου ζωής, με τη μητέρα. Μια «κοινωνία» χωρίς όρια, ένα συμβιωτικό «ζευγάρι»: «Η μαμά δεν μου έκανε ποτέ παρατηρήσεις - εξ ου και δεν ανέχομαι τις παρατηρήσεις». Αξίες που προσπαθεί να τηρήσει επικρίνοντας τον εαυτό του ότι δεν τα καταφέρνει, κι εκείνη γιατί πέθανε, αφήνοντάς τον να γίνεται το «αντίθετο» από αυτές.

Μικρά τελετουργικά μεταξύ τους εκτυλίσσονται μπροστά στα μάτια μας. Συνήθιζε, καθισμένος δίπλα της, να της κάνει αέρα. Προδίδεται από τη σημείωση των επιθανάτιων λόγων της: «Δεν κάθεσαι καλά», δηλαδή, «έτσι που να με φτάνει ο αέρας». Αργότερα, σε ένα πιο ώριμο στάδιο του πένθους, η αποδοχή ενός «αποχωρισμού» από εκείνη: «Ο θάνατος της, η βεβαιότητα ότι θα πεθάνω, με γαληνεύει».

Διαβάζοντάς τον κάποιες στιγμές -«όλη μου η ζωή από την παιδική μου ηλικία, ήταν απόλαυση να είμαι με τη μαμά»-, έχει κανείς το δικαίωμα να αισθάνεται μια κάποια αντι-αισθητικότητα (γλυκερότητα) σε δηλώσεις σαν την προηγούμενη; Απαντά ο ίδιος, «διδάσκοντας κατά της ανατροφής του», στη σημείωση με τον τίτλο «Η επιτακτική ηθική μου»: «Το θάρρος της διακριτικότητας. Είναι θαρραλέο να μην είσαι θαρραλέος».

Τελειώνοντας, αναρωτιέται κανείς πόσο θα μπορούσε η μαμά να αποτελεί τον συν-συγγραφέα στα έργα του Μπαρτ. Σίγουρα υπήρξε ο «ψιθυριστής» στη ζωή του, στις έννοιες της διακριτικότητας, της ευφυΐας, της εις βάθος και αμείλικτης έρευνας των λέξεων μέχρις γραμμάτων και, φυσικά, του αισθητισμού. Ένα βιβλίο που εντείνει τα αισθήματα του αναγνώστη, από τη λυτρωτική διάνοιξη σε ξέφωτα αταλάντευτης και θερμής διάνοιας έως τη φυσική συγκίνηση κάθε παιδιού που χάνει τη μητέρα του.

Η ομάδα μας

Ημερολόγιο

Τελευταία άρθρα

Τα πρώτα, σε αναγνώσεις κριτικών, βιβλία 1/6/2019-30/11/2019

Δημοσιεύουμε τη λίστα με τα πρώτα, σε αναγνώσεις κριτικών βιβλία για ένα ολόκληρο εξάμηνο. Ρίξτε μια ματιά στην ενδιαφέρουσα λίστα που καλύπτει την περίοδο από 1/6/2019 έως 30/11/2019.
19.12.2019
Περισσότερα

Συνέντευξη με τη Νίτσα Μανωλά

Η Νίτσα Μανωλά με αφορμή το δίγλωσσο παραμύθι «Ο Συννεφούλης ταξιδεύει στην Ελλάδα», που έγραψε παρέα με τρεις ακόμα συγγραφείς και που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Υδροπλάνο, συνομιλεί με την Ελένη Κίτσου και το Diavasame.gr.
17.11.2019
Περισσότερα

Περιπλανήσεις σε ξένη γλώσσα / The Dutch House

Η Αφροδίτη Δημοπούλου στη στήλη της με τίτλο "Περιπλανήσεις σε ξένη γλώσσα", με όχημα την αγγλική γλώσσα κάθε μήνα παρουσιάζει επιλογές της από την ξενόγλωσση λογοτεχνία.

The Dutch House
10.11.2019
Περισσότερα

Κριτικές αναγνωστών

ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ Ξένη Λογοτεχνία ΣΥΛΛΟΓΗ JEMMA PRESS 22/11/63 22/11/63 Ξένη Λογοτεχνία Stephen King BELL ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ Ξένη Λογοτεχνία Mika Waltari ΚΑΛΕΝΤΗΣ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ Ελληνική Λογοτεχνία Χριστίνα Ζέμπη ΩΚΕΑΝΙΔΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ Ξένη Λογοτεχνία Tom Robbins ΑΙΟΛΟΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Ξένη Λογοτεχνία Victor Hugo ΣΜΙΛΗ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία ΟΜΑΔΑ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ VAKXIKON.GR ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ Ιστορία/Δοκίμιο/Μελέτη Κωνσταντίνος Καρατόλιος HISTORICAL QUEST ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ Ελληνική Λογοτεχνία Βαγγέλης Κούτας ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ Ελληνική Λογοτεχνία Χάρης Βλαβιανός ΠΑΤΑΚΗΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ Διάφορα Κώστας Γκοτζαμάνης ΠΑΤΑΚΗΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία Αντώνης Μπουλούτζας ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ Ελληνική Λογοτεχνία Γαβριήλ Αλεξάνδρου ΙΩΛΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ Ελληνική Λογοτεχνία Γεωργία Μαμά ΠΑΡΑΞΕΝΕΣ ΜΕΡΕΣ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ Ξένη Λογοτεχνία Ian Rankin ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; Ελληνική Λογοτεχνία Τρύφων Ζαχαριάδης ΑΡΜΟΣ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Ελληνική Λογοτεχνία Μιμή Φιλιππίδη-Θεοχάρη ΩΚΕΑΝΙΔΑ