Έχουμε διαβάσει 2902 βιβλία

ΟΙ ΨΑΡΑΔΕΣ

12.01.2016
Συντάκτης: Διονύσης Μαρίνος
facebook email
ΟΙ ΨΑΡΑΔΕΣ
Εκδοτικός Οίκος
ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ
Συγγραφέας
Chigozie Obioma
Μετάφραση
Ιωάννα Ηλιάδη
Κατηγορία
ISBN
978-618-03-0077-2
Σελίδες
384
                           Αρχαιοελληνική τραγωδία στη Νιγηρία

Στο τελευταίο μέρος της τριλογίας του Αισχύλου, στους «Επτά επί Θήβας», ο Ετεοκλής αρνείται στον αδελφό του, Πολυνείκη, να παραδώσει τη βασιλεία της Θήβας, καίτοι κάτι τέτοιο είχε εξαρχής συμφωνηθεί από τους δύο. Ο εξαπατημένος Πολυνείκης, με τη βοήθεια έξι βασιλιάδων, οργανώνει εκστρατεία κατά της Θήβας και του Ετεοκλή με σκοπό να πάρει αυτό που του ανήκει με τη δύναμη των όπλων. Οι Θηβαίοι, τελικά, νικούν αλλά η επικράτησή τους είναι πύρρεια, καθώς τα δύο αδέλφια πέφτουν νεκρά στο πεδίο της μάχης – το ένα χτυπημένο από το χέρι του άλλου.

Το αίμα που χύνεται από οικείο χέρι έχει άλλο ηθικό βάρος: κουβαλάει την ύβρη της αδελφοκτονίας και προοιωνίζεται μεγάλες τραγωδίες. Ας θυμηθούμε τη βιβλική περίπτωση του Κάιν και του Άβελ για να κατανοήσουμε το άχθος της πράξης.

Ο Νιγηριανός Τσιγκόζιε Ομπιόμα, στο πρώτο κιόλας βιβλίο του, βουτάει στα νάματα της αρχαίας τραγωδίας και μεταφέρει μια ιστορία αδελφοκτονίας σε ένα χωριό της χώρας του, τη δεκαετία του ’90, με λογοτεχνική ματιά που καταφέρνει να πλέξει τις λαϊκές δοξασίες της Αφρικής με τον δυτικό ορθολογισμό. Τέσσερα αγόρια μιας πολυπληθούς οικογένειας σε ένα χωριό της Αφρικής, εκμεταλλεύονται την απουσία του κυριαρχικού πατέρα τους που διορίζεται ως τραπεζικός υπάλληλος σε μια απομακρυσμένη περιοχή, για να διευρύνουν τα όρια της καθημερινότητάς τους που μέχρι εκείνη τη στιγμή περιοριζόταν στον στενό οικιακό κύκλο. Ο πατέρας τους, ένας άνθρωπος εγγράμματος με το βλέμμα στη Δύση (διαβάζει μανιωδώς τον “Guardian”), ονειρεύεται τα παιδιά του να γίνουν ψαράδες γνώσεων και επαγγελματικών ευκαιριών κι έτσι να ξεφύγουν από τον καταπιεστικό κλοιό της χώρας τους, η οποία στο μεταξύ φλέγεται από την εμφύλια διαμάχη των βόρειων και των νότιων.

Τα παιδιά, όμως, προς χάριν του παιχνιδιού, προτιμούν να γίνουν απλοί… ψαράδες και μάλιστα στον ποταμό Όμι-Άλα, που σύμφωνα με την τοπική δοξασία θεωρείται καταραμένος. Σύντομα θα αποκαλυφθούν οι περιπέτειές τους, η μητέρα τους θα μάθει τα καθέκαστα και ο πατέρας τους, όταν θα τους επισκεφθεί, θα τους τιμωρήσει αναλόγως. Αυτό που δεν αποκαλύπτεται είναι η αρχή της τραγωδίας τους και το κουβάρι της μοίρας που έχει δέσει την οικογένεια. Τα παιδιά θα γνωρίσουν τον σαλό του χωριού, τον Αμπούλου, μια αποκρουστική μορφή που προφητεύει όλα τα μελλούμενα ως άλλος μάντης Κάλχας και ως Κασσάνδρα. Ο τρελός θα μαρτυρήσει στα παιδιά αυτό που πρόκειται να συμβεί: ο μεγάλος γιος της οικογένειας, ο Ικένα, θα κολυμπήσει σε ένα κόκκινο ποτάμι και θύτης θα είναι ένας από τα αδέλφια του. Κάτι που όντως συμβαίνει: ο πρωτότοκος Ικένα θα δολοφονηθεί από τον δευτερότοκο Μπόζου που με τη σειρά του, μη αντέχοντας το βάρος του αίματος, αυτοκτονεί. Η οικογένεια πέφτει σε μια σπείρα τρέλας και απόγνωσης (κυρίως η μητέρα), ενώ ο πατέρας προσπαθεί να κρατήσει ενωμένα τα κομμάτια που έχουν απομείνει. Φευ, ο κύκλος της τραγωδίας δεν έχει κλείσει. Αυτό που μένει να συμπληρώσει την τραγική εικόνα είναι η εκδίκηση που αποφασίζουν να πάρουν τα άλλα δύο αδέλφια και η οποία συμπυκνώνεται στον αφανισμό του Αμπούλου – του υπαίτιου για τα όλα τα δεινά της οικογένειας.

Το μυθιστόρημα γράφεται από τη σκοπιά του ενός από τα δύο παιδιά που έμειναν για να πάρουν πίσω το αίμα των αδελφών τους. Μόνο που αναπτύσσεται με την απόσταση δύο δεκαετιών από τα γεγονότα. Ο Μπένζαμιν, ο αφηγητής, είναι πλέον μεγάλος, έχει γευτεί ακόμη και την ύστατη σταγόνα του πικρού ποτηριού που επιφύλασσε η μοίρα στην οικογένειά του, έχει υποστεί τα δεινά και την τιμωρία. Τα δύο παιδιά, γεμάτα φόβο, αμφιβολίες, αλλά και παιδική ισχυρογνωμοσύνη, θα φτάσουν μέχρι τέλους: να βάψουν και τα δικά τους χέρια με το αίμα του Αμπούλου. Η Άτη οδηγεί αναπόδραστα στη Νέμεση και στην Ίτη. Τα δύο παιδιά θα διατρέξουν τη θρηνητική αλληλουχία με τρόπο σκληρό. Παρά την αισιόδοξη ματιά στο τέλος του, ο Ομπιόμα κρατάει το ίσο σε όλο το υπόλοιπο μυθιστόρημα, πλέκοντας τις ζωές των ηρώων του με τρόπο θαυμαστά επιδέξιο. Οι αρχαιοελληνικές ραφές της ιστορίας συνδέονται άρρηκτα με τις αφρικανικές δοξασίες, την ταραγμένη πολιτική πραγματικότητα της Νιγηρίας, τον θρησκευτικό φανατισμό και τις τοπικές προκαταλήψεις. Με γλώσσα σχεδόν Τολστοϊκή, ο Ομπιόμα γράφει ένα μυθιστόρημα ζωντανό και παλλόμενο. Διόλου τυχαίο ότι οι «Ψαράδες» έθεσαν υποψηφιότητα για τα φετινά Booker. Η πολύ καλή μετάφραση ανήκει στην Ιωάννα Ηλιάδη.

Η ομάδα μας

Ημερολόγιο

Τελευταία άρθρα

Αφιέρωμα στην ελληνική λογοτεχνία

Αφιέρωμα του Diavasame.gr στην ελληνική λογοτεχνία. Για 13η συνεχή χρονιά, η συντακτική ομάδα του Diavasame.gr θα επιλέξει και θα παρουσιάσει κριτικές βιβλίων από Έλληνες συγγραφείς από τις 15/7 έως και την 29/7.
10.07.2019
Περισσότερα

Τα πρώτα, σε αναγνώσεις κριτικών, βιβλία 1/12/2018-31/5/2019

Δημοσιεύουμε τη λίστα με τα πρώτα, σε αναγνώσεις κριτικών βιβλία για ένα ολόκληρο εξάμηνο. Ρίξτε μια ματιά στην ενδιαφέρουσα λίστα που καλύπτει την περίοδο από 1/12/2018 έως 31/5/2019.
03.06.2019
Περισσότερα

Συνέντευξη με την Ευτυχία Γιαννάκη και τους Πιτσιμπουίνους της

Η Ευτυχία Γιαννάκη, με αφορμή την κυκλοφορία της πρώτης περιπέτειας των Πιτσιμπουίνων «Μυστήριο στη Λίμνη Λαμπίκο» από τις εκδόσεις Ίκαρος, συνομιλεί με την Ελένη Κίτσου και το Diavasame.gr.
02.06.2019
Περισσότερα

Κριτικές αναγνωστών

ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ Ξένη Λογοτεχνία ΣΥΛΛΟΓΗ JEMMA PRESS 22/11/63 22/11/63 Ξένη Λογοτεχνία Stephen King BELL ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ Ξένη Λογοτεχνία Mika Waltari ΚΑΛΕΝΤΗΣ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ Ελληνική Λογοτεχνία Χριστίνα Ζέμπη ΩΚΕΑΝΙΔΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ Ξένη Λογοτεχνία Tom Robbins ΑΙΟΛΟΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Ξένη Λογοτεχνία Victor Hugo ΣΜΙΛΗ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία ΟΜΑΔΑ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ VAKXIKON.GR ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ Ιστορία/Δοκίμιο/Μελέτη Κωνσταντίνος Καρατόλιος HISTORICAL QUEST ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ Ελληνική Λογοτεχνία Βαγγέλης Κούτας ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ Ελληνική Λογοτεχνία Χάρης Βλαβιανός ΠΑΤΑΚΗΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ Διάφορα Κώστας Γκοτζαμάνης ΠΑΤΑΚΗΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία Αντώνης Μπουλούτζας ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ Ελληνική Λογοτεχνία Γαβριήλ Αλεξάνδρου ΙΩΛΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ Ελληνική Λογοτεχνία Γεωργία Μαμά ΠΑΡΑΞΕΝΕΣ ΜΕΡΕΣ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ Ξένη Λογοτεχνία Ian Rankin ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; Ελληνική Λογοτεχνία Τρύφων Ζαχαριάδης ΑΡΜΟΣ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Ελληνική Λογοτεχνία Μιμή Φιλιππίδη-Θεοχάρη ΩΚΕΑΝΙΔΑ