Έχουμε διαβάσει 2632 βιβλία

Συνέντευξη με την Ελένη Στελλάτου

Νέα, ανήσυχη, φιλομαθής, ταλαντούχα, χαμηλών τόνων, ευγενική παρουσία. Η Ελένη Στελλάτου παραδίδει στο αναγνωστικό κοινό την πρώτη της συλλογή διηγημάτων με τίτλο «Το κόκκινο και το άσπρο» (εκδόσεις Πόλις) και συζητά εφ’ όλης της ύλης με την Ελένη Κίτσου και το Diavasame.gr.

Από πού προέρχεσαι; Ποιες οι καταβολές σου;
Τα πρώτα χρόνια της ζωής μου τα έζησα στην Κεφαλονιά, από όπου κατάγομαι από την πλευρά του πατέρα μου, αργότερα μετακομίσαμε στην Κόρινθο και τώρα ζω με την οικογένειά μου στο Λουτράκι, όπου και εργάζομαι ως φαρμακοποιός. Συνέχεια πλάι στη θάλασσα τώρα που το σκέφτομαι. Πλάι, όχι μέσα.

Οι σπουδές σου είναι πάνω στη φαρμακολογία. Πώς προέκυψε η συγγραφή; Ποια η κινητήρια δύναμη;
Περνάμε όλη μας τη ζωή γράφοντας, αν το καλοσκεφτείς. Γράφουμε από υποχρέωση ή από επιθυμία να επιτύχουμε σε κάτι, γράφουμε λίστες πραγμάτων που πρέπει να κάνουμε ή να απομνημονεύσουμε. Το να γράψεις κάτι εντελώς δικό σου, τον τρόπο που έχεις εσύ να βλέπεις τον κόσμο, σημαίνει ότι σταματάς να αναπαράγεις κάτι εξωγενές και αρχίζεις να σκαλίζεις τις λέξεις από την αρχή. Αυτό από μόνο του έχει μια γοητεία. Από την άλλη η ζωή μας τρέχει με τέτοια ταχύτητα, ώστε ο μόνος τρόπος να σταματάς κάθε τόσο για να πάρεις μια ανάσα, φαίνεται να είναι το γράψιμο και το μάζεμα του εαυτού σου που αυτό προϋποθέτει.

Ποιος ο «κόπος» σου, η πορεία σου, μέχρι να φτάσει στις προθήκες των βιβλιοπωλείων «το κόκκινο και το άσπρο»;
Η συνηθισμένη, διάβασμα δηλαδή, γράψιμο, σβήσιμο, προσδοκία και άγχος. Και άγρυπνα βράδια.

Ποια τα συναισθήματά σου, όταν πήρες στα χέρια σου για πρώτη φορά το βιβλίο σου – τα κείμενά σου τυπωμένα, έτοιμα να πετάξουν στους αναγνώστες, και το όνομά σου στο εξώφυλλο;
Ίσως η λέξη που τα περικλείει όλα αρχικά να είναι η ταραχή, αλλά όσο περνάει ο καιρός μένει ένα είδος γαλήνης. Πάντως ακόμη νιώθω σαν να έχει κοπεί κάτι δικό μου σε εκατοντάδες κομματάκια κι έχει μοιραστεί εκεί έξω.

Ποια πιστεύεις ότι είναι τα απαραίτητα εφόδια για έναν συγγραφέα;
Επιμονή στο διάβασμα. Και γράψιμο με ανοιχτό μυαλό στην κριτική. Και χρόνος.

Τι σημαίνει για σένα η λέξη «συγγραφέας»; Πλέον δηλώνεις συγγραφέας; Ποιος είναι ο δρόμος που πρέπει να διανυθεί, ώστε να κατακτήσεις τον παραπάνω στόχο;
Θα πρότεινα να μην έχουμε έναν ακόμη στόχο που πρέπει να κατακτήσουμε. Ας μείνει η λογοτεχνία και η σχέση μας με αυτήν ένα πεδίο ανοιχτό στο οποίο να κινούμαστε ελεύθερα. Εξάλλου η ιδιότητα «πρωτοεμφανιζόμενος» είναι ό, τι πρέπει πλάι στη λέξη συγγραφέας, κουβαλάει προσδοκία και αδεξιότητα σε ίσες δόσεις. Συνεχίζουμε να προχωράμε, να σκεφτόμαστε και να διαβάζουμε και ίσως κάποια στιγμή συγκροτηθεί κάτι που αξίζει να δουν και οι άλλοι.

Τι προσφέρει σε σένα η λογοτεχνία;
Κάποιου είδους φόρτιση. Με το κλείσιμο ενός καλού βιβλίου φαίνεται ότι γεμίζουν οι εσωτερικές μπαταρίες, μετά η ματιά σου για τον κόσμο είναι πλουσιότερη. Φόρτιση και ευχαρίστηση την ίδια στιγμή.

Συγγραφείς που σε έχουν καθορίσει ή/και σε έχουν αλλάξει; Βιβλία που αγαπάς και που για κάποιο λόγο γυρνάς και ξαναγυρνάς σε αυτά;
Ο Μπόρχες και οι συν αυτώ, ο Μπολάνιο, ο Καμπρέ και μικρά δυνατά κείμενα με προσεκτικά επιλεγμένες λέξεις που σε τινάζουν στον αέρα. Για κάποιο λόγο ξαναγυρίζω στο «Βιβλίο της Ανησυχίας» του Πεσσόα και στα μικρά πεζά της Νίκης-Ρεββέκας Παπαγεωργίου.

«Το κόκκινο και το άσπρο» είναι το πρώτο σου βιβλίο και πρόκειται για συλλογή διηγημάτων. Μίλησέ μας γι’ αυτό. Γιατί επέλεξες τον συγκεκριμένο τίτλο;
Το «Κόκκινο και το Άσπρο» είναι ένα διήγημα που υπάρχει στο βιβλίο και αυτό έδωσε και τον τίτλο στο συνολικό σώμα του έργου, καθώς ταιριάζει πολύ καλά στο δίπολο αρχή-τέλος, που απασχολεί πολλά από τα διηγήματα. Ανάμεσα στο Κόκκινο και το Άσπρο συμβαίνουν ιστορίες διαφόρων αποχρώσεων που άλλοτε πλησιάζουν στην ένταση του κόκκινου και άλλοτε προσεγγίζουν την ακινησία του άσπρου, άλλοτε συμβαίνει κάτι φοβερό που αλλάζει μεμιάς τη ζωή του ήρωα και άλλοτε κάποιος σκουπίζει απλά ένα πεζοδρόμιο δίπλα στη θάλασσα, κάποιο παιδί παίζει ανέμελο και κάποιος μεγάλος ετοιμάζεται πια να φύγει. Η ζωή μέσα στο βιβλίο παλινδρομεί από την αρχή της στο τέλος και πάλι πίσω.

Από τα διηγήματα φαίνεται ότι σε απασχολούν από τη μία ο χρόνος που περνά, οι άνθρωποι που μεγαλώνουν, οι αναμνήσεις που μένουν και από την άλλη το μέλλον, τα όνειρα, οι επιθυμίες των παιδιών που σύντομα θα μεγαλώσουν. Γιατί αυτές οι ηλικίες, συνειδητή η επιλογή; Τα παραπάνω σε απασχολούν, και ως ποιο σημείο, και ως Ελένη Στελλάτου;
Συχνά τα πράγματα που δεν σε αφήνουν να ησυχάσεις δεν τα επιλέγεις εσύ, εκείνα έρχονται και σε βρίσκουν. Δεν κάνω τίποτα άλλο από το να ρίχνω ματιές γύρω μου, από τη θέση που βρίσκομαι τώρα. Άνθρωποι στην αρχή τους, μωρά σε ένα κρεβάτι με κάγκελα και άνθρωποι στο τέλος τους, πάλι σε ένα κρεβάτι με κάγκελα, βρίσκονται δίπλα σου, στο οικογενειακό και στο επαγγελματικό περιβάλλον κι εσύ μέσα στη μέση δέχεσαι όλους αυτούς τους κραδασμούς και κάπως πρέπει να τους διαχειριστείς. Τελικά συνειδητοποιείς το προφανές, ότι όσα προλαβαίνει να κάνει κανείς ανάμεσα στις δύο αυτές ακραίες καταστάσεις συνείδησης, οι οποίες τελικά συμπίπτουν σε ένα άδικο tabula rasa, είναι και τα μόνα που πραγματικά μετράνε.

Οι ήρωες των διηγημάτων σου κάτω από ποιες συνθήκες γεννήθηκαν; Είναι καθαρά μυθοπλαστικοί ή έχουν δανειστεί στοιχεία από άτομα που γνωρίζεις, από συνθήκες που σου είναι οικείες;
Αρκετές ιστορίες βασίζονται σε στιγμιότυπα που έχουν συμβεί έξω, πράγματα που παρατηρεί κανείς καθώς περπατά στον δρόμο. Τα περισσότερα, τα πιο φορτισμένα, είναι μυθοπλασία, όπως οι ήρωες στο διήγημα «Ο μαθητευόμενος» ή ο κύριος Ευάγγελος Κ. που κάθεται και κοιτάζει τη θάλασσα ενώ πλησιάζει ένας δρομέας ή το κοριτσάκι που συναντάμε στις τελευταίες σελίδες. Δεν είναι πράγματα, δηλαδή, που έχουν συμβεί στον χώρο εργασίας ούτε ιστορίες που μου έχει εκμυστηρευτεί κάποιος, είναι καταστάσεις που το κέντρο τους βρίσκεται σε έναν δικό μου πυρήνα συγκίνησης που συγκροτήθηκε ξαφνικά ή λιγότερο ξαφνικά.

Ήρωες. Τους επιλέγεις ή σε επιλέγουν;
Τους διακρίνεις, τους ξεχωρίζεις ανάμεσα στο πλήθος και μετά έρχονται εκεί και δεν φεύγουν, ώσπου η ένταση που σου προξενεί η εικόνα τους να μπει στο χαρτί.

Σε τι αναγνωστικό κοινό απευθύνεσαι; Τι επιθυμείς να του μεταδώσεις;
Δεν ξέρω, δεν απευθυνόμουν σε κάποιον, όταν έγραφα. Ήθελα μόνο να φτιαχτεί το κείμενο με τον τρόπο που σε έμενα φαινόταν ο καλύτερος. Τώρα που αυτά τα διηγήματα έχουν πια κυκλοφορήσει, μου μιλάνε άνθρωποι πολύ διαφορετικοί μεταξύ τους, από πλευράς ηλικίας και από πλευράς αναγνωστικής εμπειρίας, και μου λένε ότι το βιβλίο τους αγγίζει κι αυτό είναι υπέροχο.

Πώς σου φάνηκε η εμπειρία της συγγραφής; Ποια τα συναισθήματά σου; Θα το ξανακάνεις;
Το δυσκολότερο είναι να βρεθούν οι ώρες που τελικά, ως επί το πλείστον, είναι νυχτερινές. Συνεχίζω να κάνω αυτά που έκανα, εργάζομαι, διαβάζω και γράφω, αλλά προς το παρόν όχι εντεταλμένα, όχι με κάποιο σκοπό.

Τι σκέφτεσαι για το μέλλον; Ένα δεύτερο βιβλίο ίσως;
Προφανώς χρειάζονται πρώτα πάλι αρκετές πρώτες ύλες, έπειτα ένα σχέδιο, ύστερα επιμονή και χρόνος. Και μια κινητήρια δύναμη που θα είναι πολύ πιο έντονη από την απλή υποχρέωση.

Η Ελένη Στελλάτου (Αθήνα, 1978) κατάγεται από την Κεφαλονιά, σπούδασε Φαρμακευτική στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και Διοίκηση Φαρμακείου στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και εργάζεται ως φαρμακοποιός στο Λουτράκι. Το πρώτο της βιβλίο είναι το «Κόκκινο και το Άσπρο», μια συλλογή διηγημάτων που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πόλις.

Η ομάδα μας

Ημερολόγιο

Τελευταία άρθρα

Συνέντευξη με τον Μάριο Μιχαηλίδη

Ο Μάριος Μιχαηλίδης μιλάει στον Στέφανο Ξένο και το Diavasame.gr για το ταξίδι στον λογοτεχνικό χώρο για 30 και πλέον χρόνια.
15.07.2018
Περισσότερα

Λογοτεχνικά νέα από τον κόσμο / Ιούνιος 2018

Λογοτεχνικά νέα από τον κόσμο. Γράφει η Αφροδίτη Δημοπούλου.
08.07.2018
Περισσότερα

Αφιέρωμα στην ελληνική λογοτεχνία

Αφιέρωμα του Diavasame.gr στην ελληνική λογοτεχνία. Για δωδέκατη συνεχή χρονιά, η συντακτική ομάδα του Diavasame.gr θα επιλέξει και θα παρουσιάσει κριτικές βιβλίων από Έλληνες συγγραφείς από τις 9/7 έως και την 30/7.
01.07.2018
Περισσότερα

Κριτικές αναγνωστών

ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ ΣΚΙΕΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΙΝΝΣΜΟΥΘ Ξένη Λογοτεχνία ΣΥΛΛΟΓΗ JEMMA PRESS 22/11/63 22/11/63 Ξένη Λογοτεχνία Stephen King BELL ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ ΣΙΝΟΥΧΕ, Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ Ξένη Λογοτεχνία Mika Waltari ΚΑΛΕΝΤΗΣ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ ΠΕΤΡΑ ΚΑΙ ΜΕΛΙ Ελληνική Λογοτεχνία Χριστίνα Ζέμπη ΩΚΕΑΝΙΔΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΪΣΣΕΣ ΜΕΛΑΓΧΟΛΟΥΝ Ξένη Λογοτεχνία Tom Robbins ΑΙΟΛΟΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΠΑΡΙΣΙΩΝ Ξένη Λογοτεχνία Victor Hugo ΣΜΙΛΗ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΜ' ΕΠΟΣ ΑΝΕΡΓΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία ΟΜΑΔΑ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ VAKXIKON.GR ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ ΤΟ ΥΓΡΟΝ ΠΥΡ ΚΑΙ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΧΥ Ιστορία/Δοκίμιο/Μελέτη Κωνσταντίνος Καρατόλιος HISTORICAL QUEST ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ ΑΕΤΟΙ ΚΑΙ ΛΥΚΟΙ Ελληνική Λογοτεχνία Βαγγέλης Κούτας ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ ΤΟ ΑΙΜΑ ΝΕΡΟ Ελληνική Λογοτεχνία Χάρης Βλαβιανός ΠΑΤΑΚΗΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ (ΜΕ) ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ Διάφορα Κώστας Γκοτζαμάνης ΠΑΤΑΚΗΣ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Η ΠΑΝΑΓΙΑ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Ελληνική Λογοτεχνία Αντώνης Μπουλούτζας ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ ΧΩΡΙΣ ΑΕΡΟΣΑΚΟ Ελληνική Λογοτεχνία Γαβριήλ Αλεξάνδρου ΙΩΛΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ ΧΡΥΣΟΣΚΟΝΗ ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΟΥ Ελληνική Λογοτεχνία Γεωργία Μαμά ΠΑΡΑΞΕΝΕΣ ΜΕΡΕΣ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΣΚΥΛΙΑ Ξένη Λογοτεχνία Ian Rankin ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; ΤΙ ΕΓΙΝΕ ΡΕ ΦΩΤΕΙΝΗ; Ελληνική Λογοτεχνία Τρύφων Ζαχαριάδης ΑΡΜΟΣ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Η ΑΠΟΠΕΙΡΑ Ελληνική Λογοτεχνία Μιμή Φιλιππίδη-Θεοχάρη ΩΚΕΑΝΙΔΑ